Yılın kısıtlı döneminde kısa süre faaliyet gösterebilen kayak merkezleri için önemli bir pazar olan sömestr tatil haftaya başlıyor. Kayak merkezleri yılbaşında gerçekleşmeyen kar yağışının 23 Ocak-3 Şubat 2023 tarihleri arası 10 günlük sömestr tatil döneminde gerçekleşmesini bekliyor.

Kayak yapabilmek için konuma göre kar kalınlığının 50-70 cm olması ve karın pistte ezilmiş olması gerekir. Bu durumda karın kalınlığı 40 cm’e düşüyor.

Buna göre 16 Ocak itibariyle kayak için uygun yer Sakılkent, Isparta Davraz ve Denizli görünüyor.

Uludağ, Erciyes, Palandöken, Ilgaz, Kartalkaya, Kartepe ve diğer yerlerde kayak için yeterli kar yok. 

Kayakçıların gelmesi merkezler kar yağışı bekliyor.

Meteorolojideki bilgilere göre 22 Ocak'a kadar kar yağışı beklenmiyor.

Ocak ayının ortasına gelinmesine rağmen kar yağmayınca çözüm olarak yapay kar yağdırılmaya başlandı.

-5 derecinin altındaki sıcaklıklarda kar üretebilen makina gece yarısından sonra devreye girip sabah saatlerine kadar bölgede suni kar üretiyor. 

Hava ne kadar soğuk ve kuruysa o kadar iyi ve çok kar üretilir. Bu nedenle kar makineleri gece çalıştırılır. 

Bu arada yapay karın doğal kardan daha üstün olduğu ileri sürülüyor. Yeni yağmış bir metreküp doğal kar yaklaşık 150 kilogram gelirken, bir metreküp yapay karın ağırlığı 400 kilograma ulaşıyor.

Erzurum Palandöken, Kayseri Erciyes, Erzincan Ergan Dağı ve Sivas Yıldız Dağı kayak merkezlerinde suni karlamanın devam ediyor.

Uludağ’da kar olmayınca
Uludağ’a beklenen kar yağışı olmayınca oteller sıcak havuzları devreye soktu. İkinci oteller bölgesindeki bir oteldeki açık hava havuzları hizmete açtı. Kayak için yeterli olmayan karlarla çevrili olan sıcak havuza girenler önce karda geziyor sonra sıcaklığı 40 derece olan havuza giriyor. Burada eksi 5 derecede ter atılıyor. 

Erciyes'te 41 pistin 15'i açık 

Şu anda Türkiye'deki kayak merkezleri arasında en çok açık pistin Erciyes'te olduğunu söyleyen Erciyes AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Murat Cahid Çıngı, " Beklenen kar yağışının gerçekleşmemesi nedeniyle Türkiye ve dünyadaki pek çok kayak merkezi zor durumda. 41 pistinin 15'inde kayakçılara hizmet veriyoruz. 

Yarışlar iptal ediliyor

Bu arada Türkiye Kayak Federasyonu Başkanı Ali Oto, kayak merkezlerinin kuraklığa karşı suni karlamayla ayakta durduğunu, dünya genelinde kar yağışı azlığı sorunu yaşandığını belirterek “ Avrupa'nın belirli kayak merkezlerinde özellikle Fransa'da birkaç dağ, kar olmaması nedeniyle sezonu kapattı. Mutlaka doğal karın yağması lazım, sadece suni karlama olmuyor.

Uluslararası Kayak Federasyonu, suni karlama olmayan yere büyük organizasyon vermiyor. Dünyada bile yarışlar iptal oluyor. 

21 Ocak Dünya Kar Günü

21 Ocak Dünya Kar Günü'nün 2012'den beri özellikle Avrupa'da ve birçok ülkede kutlanan bir gün olduğunu belirten Oto, "Federasyonun desteği ile kayak sporunun yaygınlaşması için böyle bir gün düzenleniyor. Biz de ülkemizde zaman zaman kutluyoruz. Kar günü, kayağın yaygınlaşması ve daha iyi ivme kazanması için yapılıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Avrupa’da da sorun var

Türkiye’de olduğu gibi aralarında Fransa, İsviçre ve Avusturya’nın da olduğu Avrupa’daki kayak merkezlerinde de yeterli kar yağışı olmadığı için sorun yaşanıyor.

Konsept değişikliğine gidilmeli

Coğrafyacı Magali Reghezza-Zitt, Libération Gazetesi’ne yazdığı yazıda iklim dostu yeni seyahat konseptleri geliştirmek gerektiğini söylüyor.

Yazıda şöyle deniyor:

Turistik bölgelerin tasarımına ilişkin bilimsel çalışmalar, bize bu faaliyetin sürekli olarak yeniden tasarlanması gerektiğini söylüyor. Değişen iklim artık yeni pistlerin açılmasını ve birkaç yıl içinde terk edilecek altyapıya yatırımlar yapılmasını değil, halihazırda yapısal değişimlerle boğuşan alanlara mali destekler sunulmasını gerektiriyor. Rekor sıcaklıkların insanlığın bir zihniyet değişikliğine gitmesini gerektiriyor.

Ukrayna’da süren savaş ne kadar kötü, Korona salgının etkileri ne denli büyük olursa olsun, iklim krizi 2023’te çağımızın en ciddi sorunlarından biri olarak zihinlerde giderek daha fazla yer edinecek.

Küresel ısınmaya neden olan emisyonlar artmaya devam ediyor. Sık sözü edilen küresel ısınmayı 1,5 derece azaltma hedefine ulaşılması için bunların 2030’a kadar yarı yarıya azalması gerekiyor. 

Yapay kar çözüm değil

Yapay kar makinelerini fetişleştirmek yerine belki de yöntem değişiklikleri, yeniden düzenlemeler ve nakiller üzerine ciddi olarak kafa yormaya başlamamız gerekiyor. Binlerce insanın işi buna bağlı. Hiçbir şey önceden belirlenmiş değil. 

Yapay kar öyküsü

Yapay kar çalışmaları, karsız kalan kayak pistlerinin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla başlatılmadı. 

Yapay karın ortaya çıkarılması askeri amaçlarla oldu. ABD’den Vincent Schaefer’in İkinci Dünya Savaşı sırasında üzerinde çalıştığı “savaş gemilerini gizleyecek yapay sis” projesi, yapay karın da başlangıç noktasını oluşturdu.

Bu yöndeki çalışma 2. Dünya savaşından önce 1932 yılında Nobel ödüllü Lrwing Langmuir ile birlikte General Electric’in laboratuarlarında başlatıldı.

1936 yılında Japon üniversite araştırmacıları ilk yapay karı laboratuarda elde ettiklerini açıkladı.

1946 yılında bir uçak Greylock dağının üzerinde aşırı soğumuş bulutları kuru buz kristalleri ile tohumladı. Yapay olarak üretilen bu ilk kar, daha dağın eteklerine düşmeden eridi ama başarısı bilim alanında da, ticari alanda da büyük yankı yarattı. Gerçi bazı insanlar bunu tabiata müdahale olarak görüp protesto gösterileri düzenledi ama kayak merkezleri sipariş için sıraya girmeye başlamıştı bile.

1952 yılından itibaren hemen hemen tüm büyük kayak merkezlerinde, kar miktarını arttırarak turizm mevsimini uzatmak amacıyla kar makineleri kullanılmaya başlandı. 

Kayak merkezlerinde kar kalınlığı

Kayak merkezlerindeki günlük kar kalınlığı için https://www.mgm.gov.tr/tahmin/kayakmerkezleri.aspx bakınız.