Sezon Biterken (2)
Sezon biterken, gelecek yıla ilişkin varsayımda bulunmak, güçleşiyor. Kamuoyu ile paylaşılan, yarı resmi veriler güven vermiyor. Pazar ülkelerde açıklanan,10 aylık sonuçlarla çelişiyor. Kamuoyunda yönetimin başarılı olduğu izlenimi uyandırmaya odaklı. Genellikle kaynağından toplanmak yerine, “olsa olsa” diyeceğimiz yöntemlerle elde ediliyor. Bakanlığın açıkladığı, toplam döviz geliri, kişi başına yapılan harcama ve gecelik konaklama getirileri, gerçeği yansıtmaktan hayli uzak.
Sayıları bir yana bırakalım..
Olumsuz bazı gelişmelerin kamuoyu ile paylaşılmayan etkileri özellikle yabancı ziyaretçilerin tercihlerini belirliyor. Başta yiyecek-içecek hizmeti sunanlar ve bazı konaklama tesislerinde gözlenen, standart dışı uygulamalar can kayıplarına yol açıyor. Denetimden sorumlu kurumların hataları henüz ortaya çıkarılmadı. Kültür ve Turizm Bakanlığı ile yerel yönetimler arasında, yetki paylaşımı düzenlenemediği için çözüm odaklı sonuç üretmek, giderek zorlaşıyor.
Geçtiğimiz aylarda Bakanlığa devredilen, konaklama tesislerini “denetim ve belgelendirme” işlemlerini düzenleyen, yasanın AYM tarafından iptali ile yeni bir aşamaya gelindi. Ancak;
Kartalkaya ve Laleli’deki can kayıplarının sorumluları, henüz ortaya çıkarılamadı.
Yılbaşından bu yana kaçak alkollü içki üretimi yüzünden, hayatlarını kaybedenlerin korkutucu boyutlarda artması, potansiyel ziyaretçilerde tedirginliklere yol açıyor. Yurt dışında yazılı basın, sosyal medya ve TV kanallarında; özellikle Türkiye için çok önemli üç pazarda, alkol zehirlenmesi haberleri üst sıralarda yer aldı. Erken rezervasyon döneminin başladığı düşünülürse, karar aşamasındaki yabancı uyruklu tatilcilerin, son gelişmelerden olumsuz etkilenecekleri söylenebilir.
Önümüzdeki 2026 sezonunu etkileyecek bir başka olumsuzluk ise enflasyonu düşürmeyi önceleyen, yürürlükteki ekonomi politikası. Düşük kur dayatması, önlenemeyen maliyet artışları yüzünden, işletmeleri zorluyor. Girdiler TUİK’in açıkladığı, resmi enflasyon oranlarının çok üzerinde gerçekleşiyor. Bu yüzden geride bıraktığımız sezon boyunca, Türkiye rakiplerine oranla pahalı hale geldi.
Resmi ziyaretçi sayıları ve döviz gelirlerine ilişkin veriler, bir sanal başarı hikayesinin yaratılmak istendiği izlenimi veriyor. Bakanlığın artışlara ilişkin açıklamaları, geride bıraktığımız sezonda rakip ülkelerle karşılaştırıldığında, farklı bir tablo ortaya çıkıyor. Örneğin bu sezon % 1 gerçekleşen ziyaretçi artış oranı, oysa İspanya’da %6. Dünya’daki oran ise %5.
Gelecek 2026 sezonu için başlatılan, erken rezervasyon sürecinde bir önceki yıla oranla fiyatlarını en fazla düşüren ülke ne yazık ki, Türkiye. Konaklama sektörü 2025 yılındaki kayıpların etkisiyle, beklenenin üzerinde indirim yapmak zorunda kalmış olmalı.
Dünya ekonomisinde gözlenen, olumsuzlukların etkileriyle en önemli üç pazarda; -Rusya, Almanya ve İngiltere- Türkiye’ye yönelik talebin azalması sürpriz olmayacaktır.
(Devam edecek)

Lütfen Bekleyin.